Programlamaya Başlangıç

Şimdi de ilk bölümden bu yana öğrendiğimiz CLS, PRINT, INUT ve LINE INPUT> komutlarını beraber kullanacağımız minik bir program yapalım.

Ve böylece çok basit de olsa yapacağımız bu ilk program ile programlamanın mantığını da öğrenmeye başlayalım.

Gwbasic dilinde, komutların belli bir sırayı takip ederek arka arkaya çalışması için program yapılması gerekir. Yani her komut satırı için sırayla ekrana komut satırını yazıp cevabını almak yerine, yapılacak işlemlerin hepsini bir defa yazıp, sonra da bir seferde sonuçlarını görmek istersek program yapmak gerekir.

Gwbasic programlamada esas olacak ilk şart bir arada çalışmasını istediğimiz komutlar zincirini istediğimiz sıraya göre numaralandırmakdır.

Bir örnek vermek gerekirse;

Sırayla şu bilgileri girmek istediğimizi varsayalım;

Adı

Soyadı

Doğum Yılı

Ve bu girilen bilgilerden sonra da Bilgisayar ekrana şöyle yazsın;

Sayın, ......... ........... siz şu anda ... yaşındasınız.

....... şeklinde yazdığım yerleri girilen bilgilere göre program otomatik olarak doldursun.

Bu basit programı yapmak için mantığımız şu;

1. İlk önce hemen her basic programında olduğu gibi (daha evvelce ekranda bilgi kalmış olabileceği düşüncesiyle) CLS komutu ile ekran sildirilir.

2. Önce Adı, sonra Soyadı LINE INPUT komutu ile ekrana mesajlı şekilde yazdırılarak belirleyeceğimiz değişkenlere bilgi girişi yapılması sağlanır.

3. Bu adımda Doğum Yılı bilgisi, kişinin yaşının hesaplanabilmesi için sayısal bilgi girişi olması nedeniyle INPUT komutu ile ekrana mesajlı olarak yazdırılır.

4. Bilgisayara kişinin doğum tarihine göre yaşı hesaplattırılır ve ekrana istenilen mesaj PRINT komutu ile yazdırılır.

5.Program satırı END (Son) komutu ile bitirilir.


10 CLS
20 LINE INPUT "Adı : ",A$
30 LINE INPUT "Soyadı : ",B$
40 INPUT "Doğum Yılı (4 karakterli gir) : ",C
50 YAS=2000-C
60 PRINT:PRINT
70 PRINT "Sayın, "A$" "B$" Siz şu anda "YAS" yaşındasınız."
80 END

Şimdi yukarıdaki program satırındaki yeni gördüğümüz uygulamalara bakalım.

Bir kere LINE INPUT ve INPUT komutları öğrendiğimizden biraz farklı uygulanmış. Komut ile Değişken arasına tırnak içinde bir mesaj bölümü eklenmiş. İşte komut ile değişken arasına eklenen bu tırnak içindeki mesaj, bu komut çalıştığında kullanıcıya hangi bilgiyi girmesi gerektiğini göstermek için ekranda bu mesajın belirmesi amacıyla kullanılır. Bu komut satırının kullanılışında dikkat edeceğimiz hususlar;

a. Ekranda görünmesini istediğimiz mesaj; komut ile değişkenin arasında, mutlaka " işaretleri arasında olacaktır.

b. Mesajın sonundaki " işaretinden sonra, yani değişkeni yazmadan önce mesaj ile değişken arasına , (virgül) ya da ; (noktalı virgül) koymalıyız. Eğer INPUT komutunu mesajlı kullanırken ; işareti koyarsak Bilgisayar bu satırdaki işlemi yaparken ekranda bir soru işareti belirir. Bu soru işaretinin çıkmasını istemiyorsak , işareti kullanmalıyız.

Burada gördüğümüz diğer dikkat edilecek bir husus da PRINT:PRINT satırı. Biliyorsunuz, PRINT komutunu ekrana bilgi yazdırmada ve hesaplamalarda kullanıyorduk. Ancak PRINT komutu tek başına kullanıldığında satır atlama vazifesi görür. Yani boş bir satır bırakır ve bir alt satıra geçer. Burada iki PRINT komutunun arasında bir : işareti var. Bu işaret de iki komutu birbirinden ayırmada kullanılır. Yani yukarıdaki örnekte;

60 PRINT

70 PRINT

şeklinde iki satır yazacakken : işareti kullanarak iki komutu aynı satırda kullanmış olduk.

Şimdi yukarıdaki programın açıklamasını yapalım. Bu programı çalıştırdığımızda, program önce CLS komutunun gereği olarak ekranı silecek (temizleyecek), daha sonra 20 no'lu satırdaki işlemi yaparak, ekrana Adı : yazıp, cursor (imleç) bu yazının önünde yanarak bizim(kullanıcının) bilgi girmesini bekleyecek, bu haneye bilgi girilip enter'a basıldıktan sonra 30 no'lu satıra geçerek ekrana Soyadı : yazıp, bu alana bilgi girilmesini bekleyecek. Bu alana da bilgi girilip enter'a basıldıktan sonra 40 no'lu satırdaki işlemi yapacak, yani INPUT komutu ile hafızadaki C sahasına kullanıcı doğum yılına ait bilgiyi girecek, bundan sonrası bilgisayara kalıyor;

Burada, 50 no'lu satırda Bilgisayar C sahasındaki doğum tarihi bilgisini alıyor ve (bu satırları yazarken) bulunduğumuz yıl olan 2000 yılından düşerek çıkan sayıyı yine hafızaya YAS isimli sahaya aktarıyor. Aslında program çalıştığına geçerli olan o andaki yıl bilgisini, veya ihtiyaca göre ay, gün, saat, dakika, saniye gibi bilgileri programın kendiliğinden bulmasını sağlayacak DATE$, TIME$, LEFT$, RIGHT$ ve MID$ gibi fonksiyonları ilerideki derslerde öğreneceğiz.

Geliyoruz 60 no'lu satıra; PRINT:PRINT komutu ile Bilgisayar ekranda iki satır alta geçiyor ve 70 no'lu satır ile de ekrana kişinin kaç yaşında olduğunu yazıyor. Dikkat edilirse burada bizim tırnak içindeki yazdığımız mesajlar sabit olup aynen ekranda görünür. Ancak aralara değişkenleri yerleştirmişiz. İşte bu değişkenlerdeki bilgiler kullanıcının girdiği bilgilerdir. Yani A$ ve B$ değişkenleri yazan yerlere Bilgisayar kullanıcının girdiği bilgileri, YAS değişkeninin bulunduğu yere ise Bilgisayarın kendisinin hesapladığı değeri yazacaktır.

Bu programı çalıştırmak için ekrana RUN yazıp enter'a basmak kafidir. Ya da direk klevyenin üst tarafında bulunan F2 tuşuna basarsanız aynı vazifeyi görür. Her run yazıp enter'a basışınızda veya her F2 tuşuna basışınızda program yeniden çalışır. Çünkü numaralandırılarak yazılan program satırları geçici hafızaya yerleşir ve new yazıp silinceye kadar ya da gwbasic derleyicisinden çıkıncaya kadar kaybolmaz. Ekran silindikten sonra geçici hafızadaki program satırlarının ne olduğunu görmek için LIST yazıp enter'a bastığımızda veya F1 fonksiyon tuşuna bastığımızda program satırları ekranda listelenir. Bütün bu yeni öğrendiğimiz komutların detaylarını ve parametrelerini (parametre'nin ne demek olduğunu) ilerideki konularda göreceğiz.

Şimdi burada program yazılması esnasındaki kurallara bakalım;

1. Satır numaraları küçükten başlar büyüğe doğru gider,

2. Satır numaraları - değerli olmamalıdır, kabul etmez.

3. Satır numaraları 1, 2, 3, 4 .... gibi ya da 5, 10, 15, veya 10, 30, 100 ... gibi artarak gitmelidir. Fakat ben satır numaralarının 1, 2, 3 .... diye değil de boşluklar verilerek, yani (yukarıdaki örnekteki gibi 10, 20, 30 .... şeklinde ) yazılmasını öneririm. Çünkü, diyelim ki arada bir komut satırı unuttunuz. Mesela 10 20 30 gibi sıraladığınız bir komutlar zincirinde 10 no'lu satır ile 20 no'lu satır arasında bir komut yazmayı unutmuşsunuz. Hemen ekrana 15 yazıp önüne komut satırını yazıyorsunuz ve enter'a bastığınızda otomatik olarak o komut satırı araya yerleşiyor.

4. Herhangi bir komut satırını silmek istediğinizde komut satırının numarasını yazıp enter'a bastığınızda o satır silimir.

5. Bir satır üzerinde düzeltme yapacağınızda LIST SATIR NO (mesela LIST 20) ya da EDIT SATIR NO (mesela EDIT 30) yazıp enter'a bastığınızda satır ekrana gelir, yön tuşlarının yardımı vasıtasıyla düzeltme yapılacak yere gelinir ve gerekli düzeltme yapıldıktan sonra enter'a basılıp satırın yeni şekli hafızaya kaydedilir. (KOMUT SATIRLARI CURSOR SATIRIN ÜZERİNDE İKEN ENTER'A BASMADIKÇA HAFIZAYA KAYDEDİLMEZ.)

Satırlarda Yazım İşlemleri ve bazı klevye tuşları.

Ekranda komut satırlarının yazarken bazı yardımcı tuşları kullanmamız gerekir. Bu tuşlardan bazıları şunlardır;

DEL tuşu: İstenilen karakterin silinmesini sağlar.

Mesela ekrana Orhan Aygün yazacağımız yerde Orhaın Aygün yazdığımızı farz edelim. Burada ı harfini silmek için yön tuşları ile ı harfinin soluna geliyoruz ve DEL ya da (DELETE) tuşuna basıyoruz.(İkisi de aynı tuştur.) Delete tuşuna her bastığımızda imlecin sağ tarafından bir karakter siler. Ya da ı harfinin sağına geliriz. Back (Geri) tuşuna her basışımız da sola doğru bir karakter siler.

INSERT tuşu: Araya karakter girer.

Yine aynı şekilde bu defa eksik karakter yazdığımızı, mesela Ohan Aygün yazdığımızı düşünelim. Bu defa yine imleci harfin girmesini istediğimiz yere götürüyoruz. Ve burada iken INS. Ya da INSERT tuşuna basıyoruz (imleç büyür) istediğimiz karakter ya da karakterleri giriyoruz. Daha sonra bu moddan çıkmak için tekrar INSERT tuşuna basıyoruz ve imleç eski haline geliyor. Eğer INSERT tuşunu kullanmazsak yeni yazdığımız karakterler eski karakterlerin üzerlerine yerleşir. Yani bu işlem araya harf sıkıştırma değil, cümleyi yeniden yazma olur.

Diğer sayfadan devam edelim ...

7. Sayfa           9. Sayfa

INDEX